معماری
خانه / شیعه شناسی

شیعه شناسی

مهدویت، انتظار

مهدویت, انتظار, شیعه , روایات , احادیث ,عامه , خاصه ,شیعه در قرآن, آیات, آیه, قرآن ,پیروان, یاران, حزب, گروه , فرقه, حامیان, اطاعت , پیروی ,پیروان علی, دوستداران علی, امام علی (ع),

اندیشه‌ی مهدویت و اعتقاد به ظهور منجی جهانی در آخر الزمان اندیشه‌ای مختص به مکتب شیعه نیست، بلکه تمام فرق اسلامی بر آن اتفاق نظر دارند بلکه گونه‌هایی از آن را می‌توان در ادیان و آیین‌های گوناگون یافت.

ادامه نوشته »

آزادی و آزادگی

آزادی , آزادگی , شیعه , روایات , احادیث ,عامه , خاصه ,شیعه در قرآن, آیات, آیه, قرآن ,پیروان, یاران, حزب, گروه , فرقه, حامیان, اطاعت , پیروی ,پیروان علی, دوستداران علی, امام علی (ع),

کسی که می‌خواهد راه را بیابد و به حقیقتی برسد، تنها این برایش کافی نیست که تفکراتی داشته باشد، گرچه تفکر زیر بنای تربیت و عامل رشد است، اما چه‌ بسا تحت تأثیر عادت‌ها، تقلیدها، منافع، غریزه‌ها و تعصب‌ها قرار بگیرد. انسان چگونه پیش از حرکت به سوی رشد می‌تواند خود را از کشش این عوامل آزاد بنماید؟

نیروی کنجکاوی فکر را حرکت می‌دهد و حقیقت‌طلبی با کنترل او را از بند سودها و هواها و تعصب‌ها آزاد می‌سازد.

آزادی سه شکل دارد: آزادی از عوامل بیرونی که انسان را مسخ می‌کنند، آزادی از عواملی که در درون هستند و دستاویز برون می‌شوند و آزادی حتی از خود آزادی.

ادامه نوشته »

تأثیر اندیشه‌های امامان (ع) بر شعر شاعران شیعه

تأثیر ,اندیشه ,امامان ,شعر ,شاعران , شیعه , روایات , احادیث ,عامه , خاصه ,شیعه در قرآن, آیات, آیه, قرآن ,پیروان, یاران, حزب, گروه , فرقه,  حامیان, اطاعت , پیروی ,پیروان علی, دوستداران علی,  امام علی (ع),

امامان شیعه (ع) در راستای شناساندن، ارائه و گسترش مکتب تشیع و آموزه‌های انسان‌ساز و رهایی‌بخش آن و پاسداری از زندگی فردی و اجتماعی مسلمانان در دوره‌های تاریخی حساس و بحرانی به ویژه به هنگام حاکمیت امویان و عباسیان – که دردناک‌ترین و خونبارترین رویدادها بر خاندان عصمت و طهارت و پیروان فداکار و وفادار آنان سپری گشت – با هدف و استراتژی واحد برقراری حکومت اسلامی و بر پا ساختن جامعه‌ی آرمانی و استقرار عدالت و ارزش‌های والای دینی و رشد نهایی انسان‌ها، در شرایط مختلف و تحولات سیاسی و اجتماعی و با توجه به امکانات و توانایی‌های موجود، روش‌ها و تاکتیک‌های گوناگونی را بر می‌گزیدند. موضع‌گیری‌های خاص هر یک از ایشان ناظر به همین رویکرد می‌باشد.

ادامه نوشته »

پیشینه‌ی تاریخی شیعه

پیشینه‌ی تاریخی شیعه, شیعه , روایات , احادیث ,عامه , خاصه ,شیعه در قرآن, آیات, آیه, قرآن ,پیروان, یاران, حزب, گروه , فرقه, حامیان, اطاعت , پیروی ,پیروان علی, دوستداران علی, امام علی (ع),

دانشمند و پژوهشگر برجسته معاصر مرحوم مغنیه در تقسیم تاریخ شیعه می‌گوید: « … تاریخ شیعه به سه دوره قابل تقسیم است: نخست، دوره‌ی زندگی امام علی (ع) و پس از او که دفاع شیعه برای احقاق حق ائمه و ولایت اهل البیت است، مشخصه‌ی این دوره اقدامات سلمان، ابوذر، مقداد در عصر امام علی (ع) و پس از آن مختار و سایر قیام‌ها در دیگر زمان‌ها می‌باشد… دوره‌ی دوم، عصر امام صادق است که عصر تمدن و جنبش فکری شیعه است که در آن فقه مستقل شیعه شکل گرفت و اصل و فرع آن از هم جدا گشت… دوره‌ی سوم شیعه، دوره‌ی دفاع و رد اتهامات است که با شیخ مفید و شاگردش شریف مرتضی شروع می‌شود و به علامه حلی ختم می‌گردد … »

ادامه نوشته »

فرقه‌های شیعه

فرقه‌های شیعه, شیعه , روایات , احادیث ,عامه , خاصه ,شیعه در قرآن, آیات, آیه, قرآن ,پیروان, یاران, حزب, گروه , فرقه,  حامیان, اطاعت , پیروی ,پیروان علی, دوستداران علی,  امام علی (ع),

اکثریت شیعه همان شیعه‌ی دوازده امامی بودند و همان عده از دوستان و هواداران علی (ع) بودند که پس از رحلت پیامبر اکرم (ص) برای احیای حقوق اهل بیت در خصوص خلافت و مرجعیت علمی به انتقاد و اعتراض پرداختند و از اکثریت مردم جدا شدند. « شیعه » در زمان خلفای راشدین ( 11 – 35 هجری قمری ) پیوسته زیر فشار قرار داشتند و پس از آن در مدت خلافت بنی امیه ( 40 – 132 هـ‌. ) هر گونه امن و مصونیت از جان و مالشان برداشته شده بود ولی هر چه فشار ستم و بیدادگری بر ایشان بیشتر می‌شد، در عقیده‌ی خود استوارتر می‌گشتند.

ادامه نوشته »

اصول عقاید شیعه

اصول عقاید شیعه, شیعه , روایات , احادیث ,عامه , خاصه ,شیعه در قرآن, آیات, آیه, قرآن ,پیروان, یاران, حزب, گروه , فرقه, حامیان, اطاعت , پیروی ,پیروان علی, دوستداران علی, امام علی (ع),

« تشیع به معنای موالات، متابعت، مشایعت و تضمن تمام عقاید دینی اسلامی است که پیامبر گرامی (ص) بیان فرموده و در قرآن ـ ثقل اکبر ـ و در عترت طاهر ـ ثقل اصغر ـ که تا روز قیامت از یکدیگر جدا نمی‌شوند، به ودیعت نهاده است. شیعه معتقد است که وصایت و زعامت خاندان پیامبر از ارکان تعالیم آسمانی اسلام است که در این مدت برای مردم بیان شده و امام (ع) کسی است که اولا معصوم باشد، ثانیاً از طرف خدا به نص جلی و خفی تعیین شده و ثالثاً افضل و برترین مردم باشد و هر کس از در مخالفت با امام درآید دشمن خدا و در حکم کفار و منافقین است. »[1]

« امامت یکی از اصول مذهب تشیع است. اعتقاد شیعه به امام عادل و معصوم در درون خود یک اصل انقلابی را می‌پروراند و آن اصل، اعتقاد به به نامشروع بودن حکومت‌های غیر معصوم در زمان معصوم و غاصبانه بودن همه‌ی حکومت‌های غیر مأذون در دوران غیبت است. این اصل بالقوه عنصری انقلابی است که در صورت فعلیت می‌تواند حکومت‌های نامشروع را سرنگون و حکومت مطلوب را جایگزین کند. »[2]

مجموعه آموزه‌های شیعی مانند عدالت، اختیار و مسئولیت انسان، شهادت، انتظار و حتی محافظه کارترین آموزه‌ها یعنی تقیه، جنبه‌ی آرمانی و انقلابی دارد.

شیعه، عدالت از صفات خدا را جزء اصول مذهب خود قرار داد تا موضعی انقلابی در مقابل کسانی بگیرد که مشروعیت حکومت ظالم را به خداوند نسبت می‌دادند. شیعه، عدالت را از خداوند به تمام نخبگان سرایت داد و آن را ازشرایط لازم خلیفه، والی، حاکم، قاضی، پلیس، امام جمعه، امام جماعت و… قرار داد.

اعتقاد به جبر که انسان را مظهر بی مسئولیتی و بی‌توجه بودن به امور سیاسی کرده بود از نظر شیعه مردود دانسته شد و انسان را مظهر اختیار و مسئولیت دانست.

شیعه، شهادت را اوج پرواز انسان و بالاترین خوبی‌ها دانست و امام سوم را به عنوان آموزگار این مفهوم ظلم برانداز معرفی کرد. بی‌جهت نیست که گفته‌اند: « إِنَّ الْإِسْلَامَ عَلوِیٌّ وَ التَّشَیُّعَ حُسَیْنِیٌّ »[3]

انتظار در تشیع، نه بعد از غیبت بلکه بعد از شهادت امام حسین (ع) به عنوان مظهر آمادگی برای قیام براندازانه بر ضد نظام ظالم قرار گرفت. بعضی از نویسندگان غیر مطلع از تاریخ تشیع پنداشته‌اند تفسیر انقلابی از انتظار، موضوعی جدید است که اندیشمندان شیعی معاصر آن را ابداع کرده‌اند. بعد از شهادت امام حسین (ع) شیعیان منتظر ظهور مهدی آل محمد بودند. در قیام مختار، عده‌ای از آن‌ها به خیال این که مختار از طرف مهدی (ع) است بر ضد ظلم اموی قیام کردند و انتقام خون حسین را ستاندند.[4]

شاید به نظر برسد که تقیه، نمادی محافظه کارانه از تشیع است، حال آنکه وقتی به متون دینی شیعه مراجعه می‌کنیم، تقیه همان اصل مخفی کاری انقلابی است. در متون دینی، تقیه سپر مؤمن معرفی شده است. سپر یکی از ابزار جنگجو است والا فرد معمولی به سپر نیاز ندارد.

  1. عزیز الله بیات ، تاریخ ایران از ظهور اسلام تا دیالمه، انتشارات شهید بهشتی، تهران، 1370 ش.، صص 407 – 409.
  2. روح الله حسینیان ، چهارده قرن تلاش شیعه برای ماندن و توسعه، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، تهران، 1382 ش.، ص 20.
  3. محمد حسین مظفر، همان، ص 69.
  4. ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، دار الفکر، بیروت، لبنان، ج 4، ص 214.

دیدگاه ها درباره‌ی آغاز و چگونگی پیدایش شیعه

دیدگاه , آغاز , چگونگی ,پیدایش, شیعه , روایات , احادیث ,عامه , خاصه ,شیعه در قرآن, آیات, آیه, قرآن ,پیروان, یاران, حزب, گروه , فرقه, حامیان, اطاعت , پیروی ,پیروان علی, دوستداران علی, امام علی (ع),

آغاز پیدایش « شیعه » را که برای اولین بار به شیعه‌ی علی (ع) [ اولین پیشوا از پیشوایان شیعه (ع)] معروف شدند همان زمان حیات پیغمبر اکرم باید دانست و جریان ظهور و پیشرفت دعوت اسلامی در 23 سال زمان بعثت، موجبات زیادی در بر داشت که طبعاً پیدایش چنین جمعیتی را در میان یاران پیغمبر اکرم (ص) ایجاب می‌کرد.

ادامه نوشته »

شیعه در روایات و احادیث عامه و خاصه

شیعه در روایات و احادیث عامه و خاصه

امام علی (ع) می‌فرماید: « از حسدورزی مردم نسبت به خود نزد پیامبر خدا شکوه و گلایه کردم. آن حضرت فرمود: « ای علی! نخستین چهار نفری که وارد بهشت می‌شوند من هستم و تو و حسن و حسین و پشت سر ما ذریه و فرزندان ما وارد می‌شوند و پشت سر آنها، دوستداران و شیعیان ما از سمت چپ و راست ما. »

ادامه نوشته »

شیعه در قرآن

شیعه در قرآن, آیات, آیه, قرآن ,شیعه , پیروان, یاران, حزب, گروه , فرقه,  حامیان, اطاعت , پیروی ,پیروان علی, دوستداران علی,  امام علی (ع),

شیعه و مشتقات آن در مجموع آیات قرآنی نیز به معنای لغوی خود ـ گروه، فرقه و هوادار ـ به کار رفته است:

« ثُمَّ لَنَنْزَ عَنَّ مِنْ کُلِّ شِیعَةٍ أیُّهُمْ عَلَی الرَّحْمَنِ عَتِیَّاً »[1]

« آنگاه از هر فرقه‌ای کسانی را که بر خداوند در نافرمانی سخت تر ( و پر دلتر ) اند بیرون خواهیم کشید. »

و «فَوَجَدَ فِیهاَ رَجُلَانِ یَقْتَتِلَانِ هَذَا مِنْ شِیعَتِهِ وَ هَذَا مِنْ عَدُوِّهِ فَاسْتَغَاثَهُ الَّذِی مِنْ شِیعَتِهِ عَلَی الَّذِی مِنْ عَدُوِّهِ.»[2]

« و آنگاه در آنجا دو کس را دید که پیکار می‌کنند، یکی از قوم او و آن دیگر از دشمنانش بود. آنگاه کسی که از قومش بود علیه (بر ضد) کسی که از دشمنانش بود از او یاری خواست. »

و « إِنَّ مِنْ شِیعَتِهِ لَإِبْرَاهِیمَ »[3]

« و ابراهیم از پیروان او بود »

« إِنَّ الَّذِینَ فَرَّقُوا دِینَهُمْ وَ کَانُوا شِیعَاً لَسْتَ مِنْهُمْ فِی شَیْءٍ…»[4]

« آنان که دین خود را بخش بخش کردند و گروه گروه شدند تو را با کار آنان کاری ( و مسؤولیتی ) نیست و… »

  1. سوره‌ی ‌مریم (19)، آیه‌ی (69)
  2. سوره‌ی قصص (287)، آیه‌ی (15)
  3. سوره‌ی صافات (37)، آیه‌ی (83)
  4. سوره‌ی انعام (6)، آیه‌ی (59)

شناخت شیعه، معنای واقعی چیست؟

شیعه , پیروان, یاران, حزب, گروه , فرقه,  حامیان, اطاعت , پیروی ,پیروان علی, دوستداران علی,  امام علی (ع),

شیعه به معنای پیروان، یاران، حزب، گروه و فرقه، و در معنای وسیع‌تر « حامیان » است و با همین ساختمان لفظی و بدون تغییر بر مفرد و تثنیه و جمع و مذکر و مؤنث یکسان اطلاق می‌گردد و اصل آن از مشایعت به معنای اطاعت و پیروی است. این واژه به تدریج از معنای عام خود ـ گروه و فرقه ـ خارج گشته و در معنای خاص خود ـ پیروان و دوستداران امام علی (ع) ـ به کار رفته تا جایی که به صورت اسم خاص برای آنان در‌آمده است.

ادامه نوشته »

قالب وردپرس